Օրթոգնատիկ վիրահատութուններ
Օրթոգնաթիկ վիրահատությունների ոլորտում իր փորձառությամբ, Լ. Գալստյանը փոխում է կյանքեր՝ ճշգրտորեն շտկելով ծնոտի անճշտությունները։ Համագործակցելով օրթոդոնտների հետ և օգտագործելով 3D մոդելավորման ու տպագրության տեխնոլոգիաներ՝ Դոկտոր Գալստյանը ապահովում է ֆունկցիոնալության, սիմետրիայի և էսթետիկայի կատարելագործում՝ բարելավելով կյանքի որակը հետվիրահատական շրջանում։
ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ՏԵՂԵԿՈՒԹՅՈՒՆ
Ի՞նչ է ծնոտի վիրահատությունը:
Ճիշտիչ ծնոտի վիրահատությունը (օրթոգնաթիկ վիրահատություն) փոխում է ծնոտի կառուցվածքը և հավասարակշռում վերին ու ստորին ծնոտները: Անհամաչափ ծնոտը կարող է բացասաբար ազդել կծվածքի վրա՝ դժվարացնելով ուտելն ու խոսելը:
Ծնոտի վիրահատությունը միանգամյա միջամտություն չէ. այն 2-3 տարվա գործընթաց է, որը համատեղում է վիրաբուժական և օրթոդոնտիկ մոտեցումները: Յուրաքանչյուր դեպքում առանձնահատկությունները տարբեր են, սակայն հիմնական քայլերն են՝
• Օրթոդոնտիկ բուժումը նախապատրաստում է ատամները ծնոտի վիրահատության համար:
• Վիրահատությունը վերականգնում է ծնոտների ճիշտ դասավորությունը:
• Շարունակական օրթոդոնտիկ բուժումը օգնում է ատամներին հաստատվել վերջնական դիրքում:
• Բացառություններով, ծնոտի վիրահատությունը հիմնականում կատարվում է միայն այն ժամանակ, երբ ծնոտի աճը ավարտված է, ինչը սովորաբար լինում է դեռահասության վերջում:
________________________________________
ԾՆՈՏԻ ՎԻՐԱՀԱՏՈՒԹՅԱՆ ՏԵՍԱԿՆԵՐԸ
Ճիշտիչ ծնոտի վիրահատության երեք հիմնական տեսակներն են՝
• Վերին ծնոտի վիրահատություն (մաքսիլյար օստեոտոմիա) – երբ վերին ծնոտը չափազանց դուրս է գալիս կամ չափազանց ետ է:
• Ստորին ծնոտի վիրահատություն (մանդիբուլյար օստեոտոմիա) – երբ ստորին ծնոտը չափազանց դուրս է գալիս կամ չափազանց ետ է:
• Կրկնակի ծնոտի վիրահատություն (բիմաքսիլյար օստեոտոմիա) – երբ խնդիրները վերաբերում են երկու ծնոտներին:
Ո՞ր խնդիրներն է բուժում ծնոտի վիրահատությունը:
Օրթոգնաթիկ վիրահատությունը կարող է օգտագործվել հետևյալ խնդիրների բուժման համար՝
• Կոտրված ծնոտներ
• Քթի ու շուրթի ճեղքվածք
• Ծնոտի քաղցկեղ
• Ծնոտի կիստաներ և ուռուցքներ
• Կծվածքի խանգարումներ (այդ թվում՝ գերակծվածք, ուլտրակծվածք, թերխածություն)
• Քնի ապնոէ (OSA)
• Պրոգնաթիզմ (երբ ծնոտներից մեկը կամ երկուսը չափազանց առաջ են)
• TMJ խանգարումներ (ծնոտային հոդի խնդիրներ)
• Փոքր կամ մեծ ծնոտ
Եթե ծնոտի վնասվածք կամ վթար եք ունեցել, հնարավոր է, որ ձեզ անհրաժեշտ լինի վերականգնողական վիրահատություն, որը երբեմն ներառում է ծնոտի իմպլանտներ՝ արտաքին տեսքի վերականգնման համար:
________________________________________
ՎԻՐԱՀԱՏԱԿԱՆ ԳՈՐԾԸՆԹԱՑ
Ինչպե՞ս պատրաստվել ծնոտի վիրահատությանը:
• Հավանաբար մի քանի շաբաթ պետք է լինեք հեղուկ սննդի վրա, ուստի ցանկալի է նախապես հավաքել ապուրներ, սմուզիներ, փափուկ մրգեր և բանջարեղեն, որոնք հնարավոր է խյուս դարձնել բլենդերով:
• Կազմակերպեք տրանսպորտ՝ վստահելի անձնավորություն պետք է ուղեկցի ձեզ և տեղափոխի տուն:
• Նախապես ձեռք բերեք անհրաժեշտ դեղամիջոցները, որպեսզի վիրահատությունից հետո չանհանգստանաք դրանց որոնումով:
Ինչպե՞ս է իրականացվում ծնոտի վիրահատությունը:
• Վիրահատությունից առաջ կստանաք ընդհանուր անզգայացում, այնպես որ ոչինչ չեք զգա:
• Վիրաբույժը կատարում է կտրվածքներ (հիմնականում բերանի ներսից)՝ անհրաժեշտ հատվածին հասնելու համար:
• Ծնոտի վրա կատարվում են փոքր կտրվածքներ, այնուհետև այն տեղադրվում է ցանկալի դիրքում:
• Հնարավոր է, որ հեռացվի, ձևափոխվի կամ ավելացվի ոսկոր:
• Ծնոտը ֆիքսվում է հատուկ պտուտակներով, մետաղալարերով կամ թիթեղներով:
• Վիրահատական վերքերը փակվում են, իսկ ատամների վրա տեղադրվում է սպլինտ, որը կօգնի կայունացնել նոր դիրքը:
Ծնոտի վիրահատությունը բարդ միջամտություն է, որը տևում է 1-ից 4 ժամ՝ կախված դեպքից:
Ի՞նչ սպասել վիրահատությունից հետո:
• Հնարավոր է՝ նույն օրը տուն վերադառնաք, բայց սովորաբար անհրաժեշտ է հիվանդանոցում մնալ 1-3 օր:
• Վիրահատությունից հետո առաջանում են՝
o Անցողիկ կապտուկներ
oԾնոտի այտուցվածություն
oՔթի փակվածություն
oԿոկորդի ցավ
o Փափուկ հյուսվածքների զգայունություն
Սովորաբար, այս ախտանիշները թուլանում են 1-2 շաբաթ անց: Աշխատանքի կամ ուսումնական գործընթացին վերադառնում են 3-4 շաբաթ անց: Եթե ցավը չի մեղմանում դեղորայքով, դիմեք վիրաբույժին:
________________________________________
ՌԻՍԿԵՐՆ ՈՒ ՕԳՈՒՏՆԵՐԸ
Ո՞րն են ծնոտի վիրահատության առավելությունները:
• Վիրահատությունը շտկում է այն խնդիրները, որոնք հնարավոր չէ բուժել միայն օրթոդոնտիկ եղանակով:
• Այն փոխում է ծնոտի կառուցվածքը՝ բարելավելով ուտելը, խոսելը և շնչառությունը:
Ի՞նչ հաջողության ցուցանիշ ունի ծնոտի վիրահատությունը:
Օրթոգնաթիկ վիրահատությունը ունի մոտ 93.9% հաջողության ցուցանիշ, և մեծամասնությունը նշում է կյանքի որակի բարելավում:
Ինչպիսի՞ ռիսկեր կամ բարդություններ կարող են առաջանալ:
• Ընդհանուր ռիսկեր՝
o Արյունահոսություն
o Վարակ
o Անզգայացման ռեակցիա
• Հատուկ բարդություններ՝
o Ատամների վնասում
o Ծնոտի ցավ
o Խոսքի կամ բերանը բացելու դժվարություն
o Անցողիկ կամ երկարատև թմրածություն
o Վերքերի սպիացում
________________________________________
ՎԵՐԱԿԱՆԳՆՈՒՄ ԵՎ ԱՌԱՋՆՈՐԴՈՒԹՅՈՒՆ
Որքա՞ն է տևում ապաքինումը:
• Նախնական վերականգնումը տևում է 6 շաբաթ, բայց ծնոտի վերջնական ապաքինումը կարող է տևել մինչև մեկ տարի:
• Առաջին 1-2 շաբաթվա ընթացքում կարելի է կատարել միայն թեթև ֆիզիկական ակտիվություն:
Ինչպե՞ս հոգ տանել ծնոտի վերականգնման ընթացքում:
• Կրեք սպլինտը, որը կօգնի ծնոտի մկաններին հարմարվել նոր դիրքին:
• Բարձերով բարձր պահեք գլուխը, որպեսզի նվազեցնեք այտուցվածությունը:
• Սառեցրեք ծնոտը՝ 20 րոպե սառույց, 10 րոպե դադար, ապա կրկնեք:
• Պահպանեք օրթոդոնտիկ այցերը, եթե ունեք ախտորոշված խնդիրներ:
• Կերեք փափուկ սնունդ, որը հարուստ է սննդարար նյութերով:
• Ընդունեք դեղերը՝ ըստ բժշկի ցուցումների:
• Կրեք ռետեյներ, եթե ունեք ատամնաշարի ուղղիչ սարքեր:
Երբ դիմել բժշկին:
Եթե զգում եք՝
• Բարձր ջերմություն (38.3°C-ից ավելի)
• Անցնող ցավի ուժեղացում
• Շնչառության դժվարություն
• Վարակման նշաններ (փորքոքում, կարմրություն, տաքություն)
• Շարունակվող փսխում կամ լուծ,
անհապաղ դիմեք ձեր վիրաբույժին:
